Co robić, gdy nagle stracisz pracę w Wielkiej Brytanii? Jeśli pracowałeś na Wyspach ponad rok, możesz liczyć na państwowy zasiłek dla bezrobotnych.  

 

Najwięcej zależy od tego, jak długo pracowałeś w Wielkiej Brytanii przed znalezieniem się na bruku. Jeśli straciłeś pracę, zanim przepracowałeś pełne 12 miesięcy na Wyspach, pakuj walizkę i wracaj do Polski. Nie możesz liczyć wtedy, że państwo brytyjskie zaopiekuje się tobą w okresie bezrobocia.

W brytyjskiej prasie głośno jest ostatnio o Polakach, którzy skończyli jako bezdomni na ulicach Londynu. Organizacje charytatywne są w kropce – ustawa zabrania im udzielania pomocy imigrantom, którzy nie wypracowali sobie prawa do korzystania z opieki społecznej. Bezdomnym, bezrobotnym Polakom o powrocie do domu nie pozwala myśleć wstyd przed sąsiadami. Lepiej jednak schować wstyd do kieszeni i wsiąść do autobusu do Polski.

Wystarczy rok

Jeśli przepracowałeś w Wielkiej Brytanii legalnie cały rok – byłeś zarejestrowany w Programie Rejestracji Pracowników (WRS), płaciłeś podatki i odprowadzałeś składki na ubezpieczenie społeczne – możesz liczyć na pomoc. Przysługują ci takie same prawa do korzystania z opieki socjalnej jak innym mieszkańcom Zjednoczonego Królestwa. Możesz więc ubiegać się o zasiłek dla bezrobotnych (Jobseeker’s Allowance). Przysługuje on osobom bezrobotnym oraz czasem pracującym mniej niż 16 godzin tygodniowo.

W Wielkiej Brytanii istnieją dwa rodzaje zasiłku dla bezrobotnych: oparty na składkach (Contribution-based Jobseeker’s Allowance) i oparty na dochodzie (Income-based Jobseeker’s Allowance). Żeby uzyskać zasiłek dla bezrobotnych oparty na składkach, musisz być dyspozycyjny, zdolny do pracy, aktywnie poszukiwać zatrudnienia, być gotowym do podjęcia pracy i mieć poniżej 65 lat (mężczyźni) lub 60 lat (kobiety). Żeby otrzymać zasiłek dla bezrobotnych oparty na dochodzie, oprócz spełnienia wymienionych wyżej warunków nie możesz mieć oszczędności większych niż 16 tys. funtów a twój partner nie może pracować więcej niż 24 godziny w tygodniu.

Ile można dostać?

Zasiłek dla bezrobotnych oparty na składkach wynosi maksymalnie 57,45 funta tygodniowo i otrzymują go osoby, które opłaciły wystarczającą ilość składek na ubezpieczenie społeczne (National Insurance Contributions). Zasiłek oparty na dochodzie wynosi maksymalnie też 57,45 funta tygodniowo dla osób samotnych i maksymalnie 90,1 funta  dla par (oznacza to, że jeśli obie osoby w związku są na zasiłku, nie mogą razem dostać więcej niż 90,1 funta).

O zasiłek dla bezrobotnych należy ubiegać się za pośrednictwem biura Jobcentre Plus. Adres najbliższego urzędu JobCentre, gdzie można ubiegać się o pomoc, znajdziesz na stronie www.jobcentreplus.gov.uk/JCP/Aboutus/Ouroffices/LocalOfficeSearch.aspx .

Możesz też wypełnić formularz w Internecie. Znajdziesz go w witrynie www.dwp.gov.uk/eservice .

Oba zasiłki pobiera się do momentu podjęcia pracy. Jeśli przez sześć miesięcy nie uda się znaleźć zatrudnienia, trzeba ponownie przejść przez proces składania aplikacji. Podstawowa różnica między polskim zasiłkiem dla bezrobotnych a brytyjskim jest taka, że angielska nazwa Jobseeker’s Allowance w dosłownym tłumaczeniu oznacza „zasiłek dla szukających pracy”.

Osobom otrzymującym oparty na dochodach zasiłek dla bezrobotnych przysługuje zwolnienie z podatku lokalnego (Council Tax Benefit) i dofinansowanie do kosztu wynajmu mieszkania (Housing Benefit). Bezrobotnym kobietom w ciąży należy się darmowe mleko, a rodzicom mleko modyfikowane i witaminy dla niemowląt.

Zasiłek z transferu

Osoba bezrobotna z prawem do zasiłku, zarejestrowana w powiatowym urzędzie pracy w Polsce przez co najmniej cztery tygodnie, ma prawo do poszukiwania pracy w innym kraju członkowskim Unii Europejskiej oraz prawo do transferu tego zasiłku za granicę. Należy zwrócić się do wojewódzkiego urzędu pracy z prośbą o wydanie formularza E303 potwierdzającego prawo do takiego transferu, a następnie – już w Wielkiej Brytanii – zgłosić się z tym formularzem do biura Jobcentre Plus. Zasiłek na Wyspach można pobierać przez trzy miesiące. Jego wysokość będzie równa wysokości zasiłku wypłacanego w Polsce, w przeliczeniu na funty.

Analogicznie wygląda sytuacja, gdy bezrobotny, który pobiera zasiłek Jobseeker’s Allowance w Wielkiej Brytanii, wraca do Polski. Taka osoba przed wyjazdem powinna pobrać z biura Jobcentre Plus formularz E303 i przedstawić go w powiatowym urzędzie pracy w Polsce.